नवी दिल्ली/टेक डेस्क (No1marathinews.com): आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI), ऑटोमेशन आणि नवनवीन तंत्रज्ञानामुळे येत्या २०२७ पर्यंत जगभरातील कामाचे स्वरूप पूर्णपणे बदलणार आहे. प्रसिद्ध भविष्यवेत्ते आणि लेखक बर्नार्ड मार (Bernard Marr) यांनी ‘फोर्ब्स’ (Forbes) मध्ये प्रकाशित केलेल्या एका नवीन अहवालात २०२७ मधील कामाच्या भविष्याशी (Future of Work) संबंधित १० प्रमुख ट्रेंड्सवर प्रकाश टाकला आहे.

तुमचा सहकारी एखादा एआय एजंट (AI Agent) असेल, तुमचा बॉस एखादा अल्गोरिदम असेल आणि पारंपारिक करिअरची शिडी मागे पडेल, अशी शक्यता या अहवालात वर्तवण्यात आली आहे. नोकरी आणि उद्योगांवर परिणाम करणाऱ्या या १० महत्त्वाच्या बदलांवर एक नजर टाकूया:

१. ‘एआय नेटिव्ह’ (AI-Native) कर्मचाऱ्यांचा उदय: नवीन पिढी जी तंत्रज्ञानासोबत मोठी झाली आहे, ते भविष्यातील कामाच्या पद्धतींना पूर्णपणे बदलून टाकतील. सुरुवातीची आणि रूटीन कामे एआय सांभाळत असल्याने, कंपन्या आता नवीन प्रवेश करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांसाठी पूर्णपणे नवीन करिअर मार्ग तयार करत आहेत.

२. मानवी कौशल्ये आणि तंत्रज्ञानाची सांगड (Human-Machine Collaboration): भविष्यात मानवाच्या जागी केवळ यंत्रे काम करणार नाहीत, तर एआय मॉडेल्स आणि रोबोट्स मानवाची क्षमता वाढवण्यासाठी मदत करतील. मानवी कौशल्ये आणि बुद्धिमत्तेला तंत्रज्ञानाची जोड मिळणे गरजेचे ठरेल.

३. अल्गोरिदम बॉस आणि कामाच्या पद्धती: पारंपारिक व्यवस्थापनात बदल होऊन अनेक ठिकाणी अल्गोरिदम आणि स्वयंचलित प्रणाली कामाचे नियोजन, देखरेख आणि मूल्यमापन करताना दिसतील.

४. पारंपरिक करिअरच्या शिडीत बदल (Changing Career Paths): एकाच कंपनीत वर्षानुवर्षे एकाच पदावर काम करण्याच्या जुन्या पद्धती मागे पडत आहेत. कौशल्य आधारित भरती (Skills-based hiring) वेगाने वाढत असून, लवचिक आणि बहुविद्याशाखीय (Multidisciplinary) भूमिकांना महत्त्व प्राप्त होत आहे.

५. सतत शिकण्याची गरज (Lifelong Learning & Upskilling): तंत्रज्ञानाच्या वेगवान बदलामुळे आजची कौशल्ये उद्या जुनी ठरू शकतात. यामुळे कर्मचाऱ्यांना स्वतःला सतत अपडेट ठेवणे आणि नवीन कौशल्ये आत्मसात करणे अनिवार्य बनेल.

६. मानवकेंद्रित नेतृत्व (Human-Centric Leadership): एआय आणि ऑटोमेशनमुळे तांत्रिक कामे सोपी होत असताना, नेत्यांना (Leaders) सहकाऱ्यांची भावनिक बुद्धिमत्ता (Emotional Intelligence), मानसिक आरोग्य आणि संवादावर अधिक लक्ष केंद्रित करावे लागेल.

७. हायब्रिड आणि रिमोट वर्क संस्कृती: ऑफीस आणि घरून काम (Hybrid/Remote Work) करण्याची पद्धत अधिक परिपक्व होत असून, डिजिटल कम्युनिकेशन आणि साधनांची अचूक जाण असणे आवश्यक बनले आहे.

८. लवचिक अर्थव्यवस्था आणि गिग इकॉनॉमी २.0 (Gig Economy 2.0): आरोग्य सेवा, सायबर सुरक्षेपासून ते एआय क्षेत्रापर्यंत कंत्राटी आणि फ्रीलान्स भूमिकांमध्ये मोठी वाढ होत आहे. लोक आता पारंपारिक पूर्णवेळ नोकऱ्यांऐवजी लवचिक पर्यायांना प्राधान्य देत आहेत.

९. कौशल्य आधारित भरतीला प्राधान्य (Skills Over Degrees): केवळ पदवीपेक्षा उमेदवाराकडे प्रत्यक्ष कामाचे किती कौशल्य आणि अनुभव आहे, याला कंपन्या प्राधान्य देत आहेत. गेल्या काही वर्षांत या ट्रेंडमध्ये झपाट्याने वाढ झाली आहे.

१०. मानसिक आरोग्य आणि कर्मचाऱ्यांचे कल्याण (Wellbeing & Mental Health): बदलत्या तंत्रज्ञानाच्या युगात कर्मचाऱ्यांचे मानसिक आरोग्य आणि कामा-आयुर्गाचा समतोल (Work-Life Balance) राखणे हा कंपन्यांच्या धोरणाचा मुख्य भाग बनत चालला आहे.

निष्कर्ष: बर्नार्ड मार यांच्या मते, २०२७ चे भविष्य हे अशा लोकांचे असेल जे सतत बदल स्वीकारतात आणि तंत्रज्ञानासोबत जुळवून घेतात. एआयच्या या युगात टिकून राहण्यासाठी डेटाची समज, सहकार्य आणि गुंतागुंतीच्या समस्या सोडवण्याची मानवी कौशल्ये सर्वात महत्त्वाची ठरणार आहेत.